Dil endüstrisi, yeni başlayanlar için kafa karıştırıcı görünebilir, çünkü her yönden bilinmeyen terimler ve bilimsel gibi görünen jargonlarla karşılaşırsınız. İşleri kolaylaştırmak ve çeviri terimlerini anlamanın roket bilimi olmadığını göstermek için bu kısa (ha-ha) sözlüğü derledim. Ayrıca, bu makalenin sektörün deneyimli çalışanları için de hızlı bir referans kaynağı olarak yararlı olacağını umuyorum. Öyleyse, daha fazla uzatmadan başlayalım:
0–9
%100 eşleşmeler
Tam eşleşmeyi görün.
%101 ve %102 eşleşmeler
Çeviri belleğini incelerken, CAT aracı bazı segmentleri %101 veya %102 eşleşme olarak tanımlayabilir. Bu garip görünse de, bir hata değildir: %102 eşleşme, yalnızca mevcut segmentin TM'de depolanan segmentle aynı olduğu anlamına gelmez, aynı zamanda ondan önceki ve sonraki segmentlerin de aynı olduğu anlamına gelir. Benzer şekilde, %101 eşleşme, önceki veya sonraki segmentlerin aynı olduğu anlamına gelir. Herhangi bir segmentin önündeki ve arkasındaki bu iki segment birlikte, o segmentin bağlamı olarak adlandırılır.
A
Ajans markup
Çevik
Yazılım geliştirmede Agile, yeni özelliklerin "konveyör bant" benzeri bir şekilde sürekli olarak piyasaya sürüldüğü bir geliştirme sürecini ifade eder. Eski yaklaşım, özelliklerin daha uzun zaman aralıklarında büyük gruplar halinde geliştirilip teslim edildiği "şelale" geliştirmedir. Agile yaklaşımlar giderek yaygınlaşmaktadır ve bu durum yazılım yerelleştirme üzerinde de bir etki yaratmaktadır, çünkü müşteriler artık yeni dizelerin teslim edildiği anda çevrilmesini beklemektedir. Bu da sürekli yerelleştirmeye olan talebi giderek artırmaktadır.
Uygulama programlama arayüzü / API
Bir yazılımın diğer yazılımlarla iletişim kurabilmesi için açtığı bir "pencere". Yazılım ve web sitesi yerelleştirmede API'ler, yerelleştirme mühendislerinin otomatik veya sürekli yerelleştirme iş akışlarını yapılandırmasına veya çeviri yönetim sistemleri ve CAT araçları için özel komut dosyaları geliştirmesine olanak tanır.
Örnek: Smartcat Entegrasyon API belgelerinden alıntı
B
İki dil bilen kişiler
İki dili eşit veya benzer oranlarda konuşarak büyüyen veya ikinci dili içselleştirmek için yeterince küçük yaşta başka bir ülkeye taşınan kişiler. İngilizce-İspanyolca çifti dışında, gerçek anlamda iki dilli konuşanlar çok nadirdir. Bir çevirmen iki dilli olduğunu iddia ettiğinde, bunun gerçekten doğru olduğundan emin olun, çünkü sadece ikinci bir dili akıcı ve özellikle iyi konuşmak iki dillilik anlamına gelmez.
C
CAT editörü
Bilgisayar destekli çeviriye bakınız.
Karakter sınırı
Yazılım yerelleştirmede karakter sınırı, bir dizgenin kaplayabileceği maksimum alan miktarını ifade eder. Karakter sınırları, ekran boyutunun daha sınırlı olduğu mobil uygulama yerelleştirmede özellikle kullanılır. Smartcat'in yerleşik editörü gibi bazı CAT araçları, proje yöneticilerinin belirli segmentler için karakter sınırları tanımlamasına olanak tanır:
Bulut çeviri araçları
Çevrimiçi çeviri araçlarına bakın.
İşbirliğine dayalı çeviri
Birden fazla katılımcının aynı anda çeviriye katkıda bulunmasına olanak tanıyan bir çeviri yaklaşımıdır. Örnek olarak, aynı içeriğin farklı bölümleri üzerinde birden fazla çevirmen aynı anda çalışabilir veya çevirmenler, iş akışı boyunca editörler ve düzeltmenlerle aynı anda çalışabilir. İşbirliğine dayalı çeviri genellikle yalnızca çevrimiçi CAT araçlarında bulunan bir özelliktir.
Daha fazla bilgi için: Gerçekten işbirliğine dayalı bir çeviri platformunun 5 özelliği.
Yorumlar
CAT araçları bağlamında, "yorumlar" kaynak metin içindeki belirli bölümlere eklenen metin parçalarını ifade eder. Yorumlar, ekran görüntüleri ile birlikte, bağlam eksikliğinden kaynaklanan yanlış çevirileri azaltmaya yardımcı olur.
Bilgisayar destekli çeviri / bilgisayar yardımlı çeviri / CAT
(Makine çevirisi ile karıştırılmamalıdır)
Çevirmen için çeviri sürecini kolaylaştıran bir yazılım aracıdır. Bu, kaynak metni cümlelere veya bölümlere ayırmayı ve bunları tablo şeklinde görüntülemeyi (bazen "CAT editörü" olarak da adlandırılır) içerir, böylece çevirmen bir cümleden diğerine kolayca geçebilir ve genel ilerlemesini görebilir, örneğin:
CAT araçlarının sunabileceği diğer özellikler arasında çeviri bellekleri, sözlükler, makine çevirisi önerileri, kalite kontrol denetimleri vb. bulunur.
Daha fazla bilgi için: İçerik ekonomisinde CAT araçları: Lüks değil, bir gereklilik.
Onaylanmış segment
Bilgisayar destekli çeviride, çevirmen tarafından açıkça tamamlanmış olarak işaretlenen bir bölüm. Çok aşamalı bir iş akışında, bu, daha sonraki aşamalarda yer alan diğer katkıcıların (örneğin, editör veya düzeltmen) düzenlemelere başlamasına olanak tanır. Tek aşamalı bir iş akışında, bir segmentin onaylanması, çeviri proje yöneticisi tarafından görülen proje ilerlemesini artıracaktır. Bir segmentin onaylanması, çeviriyi çeviri belleğine ekleyecek ve yeniden kullanılabilir hale getirecektir. Bu nedenle, çevirmenlerin üzerinde çalıştıkları her segmenti tutarlı bir şekilde onaylamaları önemlidir. Çoğu CAT aracında, bu işlem Ctrl+Enter veya ⌘+Enter tuşlarına basılarak yapılır.
Bağlam
Özellikle çeviri belleği ile ilgili anlam için, %101 ve %102 eşleşmelerine bakınız.
Bilgisayar destekli çeviride, bağlam, herhangi bir metin veya dizgenin çevresini tanımlayan unsurdur. Örneğin, bağlama bağlı olarak, "yeniden sıralama" "bir şeyin sırasını [dizisini] değiştirmek" veya "yeniden sipariş vermek" anlamına gelebilir. Bağlam eksikliği, dizgelerin rastgele gelebileceği ve sadece "Yeniden sıralama" kelimesini içeren dizgelerin sıkça rastlandığı yazılım yerelleştirmede özellikle zorlu bir sorundur. Ekran görüntüleri ve segmentlerle ilgili yorumlar, bağlam eksikliğinden kaynaklanan yanlış çevirileri önlemeye yardımcı olur.
Sürekli yerelleştirme
Bir şirketin CMS'sindeki her yeni orijinal içerik parçasının otomatik olarak CAT aracına ve/veya TMS'ye çeviri için gönderildiği bir süreç. Hedef dile çeviri tamamlandığında, otomatik olarak CMS'ye geri çekilir. Sürekli yerelleştirme genellikle API'ler veya önceden oluşturulmuş entegrasyonlar aracılığıyla uygulanır.
Sürekli eğitim / CE
Sürekli mesleki gelişim bölümüne bakınız.
Sürekli mesleki gelişim / CPD
Katılımcıların çeviri becerilerini veya konu uzmanlıklarını geliştirmek amacıyla düzenlenen eğitim kursları ve programları. Bazı çevirmen dernekleri, üyelerinin üyeliklerini sürdürmeleri veya sertifikalarını yenilemeleri için belirli sayıda CPD "puanı" biriktirmelerini şart koşmaktadır. Bu "puanlar", dernek tarafından onaylanmış belirli CPD kurslarına katılım karşılığında verilmektedir.
Metin yazarlığı
Bir metin yazarı, şirketler için her türlü içeriği oluşturur: açılış sayfaları, haber bültenleri, teknik raporlar, blog makaleleri, SMM gönderileri ve daha pek çok şey. Metin yazımı ve genel yazma becerileri, pazarlama çevirmenleri ve transkreatörler için özellikle önemlidir, çünkü bu iş alanında kelime kelime çeviri nadiren beklenir veya teşvik edilir.
Çapraz dosya tekrarları
Tekrarlar bölümüne bakın.
Kitle kaynak kullanımı
Kitle kaynaklı çeviri, kaynak içeriğin organize bir şekilde bölünmesi ile veya (daha sıklıkla) bölünmeden, birden fazla kişi tarafından aynı anda yapılan çeviridir. Modern CAT araçları, özellikle bulut tabanlı olanlar, bu şekilde çeviri yapmayı kolaylaştırsa da, müşteri kalite konusunda çok dikkatli olmalıdır, çünkü çıktının tutarlılığını sağlamak, akıcı olmasını sağlamak bir yana, çok daha zordur. Çeviri bellekleri, sözlükler ve kalite kontrol denetimleri yardımcı olabilir, ancak kalite sorunlarına karşı her derde deva değildir.
Müşteri geri bildirimi
Müşteri referanslarına bakın.
Müşteri referansları
Çevirmenin becerilerini vurgulayan eski müşterilerin yorumları. Portföy ve referansların yanı sıra, geri bildirimler de müşterilerin çevirmen seçerken, özellikle güvenilirlik aradıklarında dikkate aldıkları en önemli faktörlerden biridir. En iyi referanslar, samimi ve anlaşılır bir üslupla yazılır ve çevirmenin "genel olarak" tüm becerilerini değil, ana güçlü yönlerini vurgular.
Son tarih
Çeviri projesinin tamamlanması gereken tarih veya saat. Son teslim tarihleri "kesin" ve "esnek" olabilir. Esnek son teslim tarihleri, müşterinin beklentilerini gösterir ve gerekirse biraz ertelenebilir, ancak kesin son teslim tarihleri genellikle esnek değildir, çünkü "üretim hattı"ndaki diğer son teslim tarihleriyle bağlantılıdır. (Kesin) son teslim tarihlerini her zaman karşılayabilmek, bir çevirmen için temel bir beceridir.
Çeviri ajansları için, müşterinin teslim tarihi talebini kabul ederseniz, özellikle çok aşamalı bir iş akışında, tedarikçilerinizin veya çalışanlarınızın teslim tarihlerini daha erken bir tarihe ayarlamanız gerektiğini anlamak önemlidir.
Varsayılan dil tabanlı uluslararasılaştırma
Her dizgenin başlangıçta tek bir dilde, genellikle İngilizce olarak yazıldığı bir uluslararasılaştırma çerçevesi. Bu durumda, çeviriler çerçeve tarafından varsayılan dil dizgeleriyle eşleştirilir. Örneğin, İngilizce'de "Create an account" (Hesap oluştur) ifadesinin bir satırı varsa, bu ifade doğrudan Almanca "Konto einrichten" ifadesiyle eşleştirilebilir. Bu yaklaşımda birkaç sorun vardır. İlk olarak, kaynak dizeyi değiştirmeye karar verirseniz (örneğin, "Hesabınızı oluşturun" olarak), her hedef dildeki her çeviriyi bu yeni dizeyle yeniden eşleştirmeniz gerekir. İkincisi, bu şekilde geliştiricileri metin satırları bulmaya zorluyorsunuz, ki onların bu konuda iyi olmalarını bekleyemezsiniz ve beklememelisiniz. Alternatif ve daha modern bir yaklaşım, anahtar tabanlı uluslararasılaştırmadır.
Masaüstü yayıncılık / DTP
Diller, cümle başına ortalama kelime sayısı açısından birbirinden farklı olduğundan, çeviriden sonra, özellikle pazarlama çevirilerinde, bir masaüstü yayıncısı ile çalışmak sıklıkla gereklidir. Masaüstü yayıncısı, çevrilmiş belgenin düzeninin orijinaliyle aynı olup olmadığını, yani "sarkan satırlar", "sapmış harfler" vb. olup olmadığını kontrol eder. Kendi masaüstü yayıncınız yoksa, arama yapmaya başlamak için iyi bir yer Smartcat Marketplace'dir.
Masaüstü çeviri araçları
Çevrimiçi çeviri araçlarından farklı olarak, SDL Trados Studio, memoQ veya OmegaT gibi masaüstü araçları, bir PC'ye yüklenmesi gerekir. Çevrimiçi araçlardan on yıldan fazla bir süre önce ortaya çıkan bu tür araçların avantajı, biraz daha hızlı çalışması ve internet bağlantısı gerektirmemesidir. Dezavantajı ise, çoğunun platforma bağlı olması ve hiçbirinin gerçek anlamda "Google Docs benzeri" işbirliğini desteklememesidir.
Daha fazla bilgi için: İçerik ekonomisinde CAT araçları: Lüks değil, bir gereklilik.
Lehçeler
Lehçeler, aynı dil olarak sınıflandırılabilecek kadar benzer ancak her lehçe için farklı çevirmenler gerektirecek kadar farklı olan bir dilin varyantlarıdır. Bazı lehçeler arasındaki farklar diğerlerine göre daha belirgindir. Örneğin, ABD İngilizcesi konuşanlar İngiltere İngilizcesi konuşanları kolayca anlayabilirken, Avrupa Portekizcesi ile yazılmış bir metin Brezilya Portekizcesi konuşanlar için bazen çok az anlam ifade edebilir. Lehçeleri olan bir dile çeviri siparişi verirken, hedef kitlenizin nerede olduğunu bilmek önemlidir. Bazen, örneğin İspanyolca için, lehçeye özgü terimleri kullanmaktan kaçınmaya çalışan "lehçe tarafsız" bir çeviri talep etmek mümkündür.
Doğrudan müşteriler / doğrudan tüketiciler
Çeviri ajansları dışındaki müşteriler. Doğrudan müşterilerle çalışmak genellikle daha fazla ücret alabileceğiniz anlamına gelir, ancak satış, pazarlama ve müşteri ilişkileri geliştirme için daha fazla zaman harcamanızı gerektirir. Bir şirketin kendi yerelleştirme ekibi yoksa, onlarla çalışmak düzenleme, düzeltme, yerelleştirme mühendisliği vb. gibi ek hizmetler sunmayı da gerektirebilir.
Daha fazla bilgi için:
E
Düzenleme
Düzenleme, her türlü çeviri çalışmasında kritik öneme sahip bir adımdır. Editörün amacı, çeviride hiçbir hatanın olmaması, terminolojinin tutarlı olması ve hedef metnin okunaklı olmasını sağlamaktır. proofreader'ın son aşamada küçük düzenlemeler yapıp yazım hatalarını düzeltmesinden farklı olarak, bir editör çeviriye büyük değişiklikler getirebilir ve çevirmenle dilbilimsel bir anlaşmazlık olması durumunda genellikle son sözü söyler. Aynı zamanda, yaygın inanışın aksine, bir editörün amacı kötü bir çeviriyi iyi hale getirmek değil, iyi bir çeviriyi mükemmel hale getirmektir.
Tam eşleşme
Çeviri belleğinde saklanan ve CAT aracındaki mevcut segmentte bulunan metinle tamamen aynı olan metin parçası, onu çevreleyen segmentlerle birlikte veya bunlar olmadan.
F
Yanlış akıcılık
Çeviri ve özellikle makine çevirisinde, "yanlış akıcılık" hedef metnin doğal okunmasına rağmen kaynak metinle aynı anlamı aktarmaması durumunu ifade eder. Çevirmenler ve son editörler, tasarımları gereği akıcı cümleler üretmede çok başarılı olan sinirsel makine çeviri motorlarıyla çalışırken özellikle yanlış akıcılığa dikkat etmelidir.
Daha fazla bilgi için: Neural is the New Black.
Yanlış arkadaşlar
"Yanlış arkadaşlar", farklı dillerde benzer seslere sahip ancak farklı, genellikle çelişkili anlamlara sahip kelimelerdir. Örneğin, "gracioso" İspanyolcada "komik" anlamına gelir, "zarif" anlamına gelmez. Yanlış arkadaşları yanlış çevirmek, özellikle Roman dilleri (İspanyolca, Fransızca, Portekizce, İtalyanca vb.) ile dil çiftlerinde, acemi veya profesyonel olmayan çevirmenlerin sıkça yaptığı bir hatadır.
Serbest çalışan
Serbest çevirmen bölümüne bakın.
Serbest çevirmen
Belirli bir şirkete bağlı olmadan farklı müşterilerden iş alan çevirmen. Serbest çevirmen olmak, çevirmene şirket içi pozisyona kıyasla daha fazla özgürlük sağlar — örneğin, işleri için tek ön koşul olan internet bağlantısı ile serbestçe hareket edebilirler. Aynı zamanda, aldıkları sipariş sayısını artırmak veya korumak için çok çalışmak zorundadırlar. Smartcat gibi araçlar, serbest çevirmenlerin pazarlama ve satış faaliyetlerine daha az dikkat ederek işlerine odaklanmalarını sağlar. Bazı serbest çevirmenler bu faaliyetleri zor ve/veya sıkıcı bulurlar.
Ücretsiz testler
Çevirmen testine bakın.
Ücretsiz çeviri yazılımı
Kullanıcılar için herhangi bir sınırlama olmaksızın ücretsiz olan çeviri yazılımı. Çoğu açık kaynaklı yazılımda olduğu gibi, bu özgürlük, daha yavaş veya hiç destek olmaması ve ücretli yazılımlar kadar güvenilir olmaması pahasına elde edilmektedir. Smartcat gibi bazı çeviri platformları, temel işlevleri ücretsiz olarak sunarken, büyüme odaklı ek özellikler için ücret talep ederek her iki dünyanın en iyi yanlarını bir araya getirir.
Bulanık eşleşmeler
Çeviri belleğinde, çevrilmekte olan cümleye benzer ancak aynı olmayan bir cümle varsa, buna "bulanık" eşleşme denir. Örneğin, "the quick brown fox jumps over the lazy dog" cümlesi, "the quick brown fox hopped over the lazy dog" cümlesine yaklaşık %90 benzerlik gösterir. Böyle bir eşleşmeyle karşılaşıldığında, CAT aracı kaynak metindeki farkı ayrı bir kutuda vurgular ve çevirmenin depolanan çeviriyi gerektiği gibi düzenlemesini kolaylaştırır:
Bazı dil hizmeti sağlayıcıları müşterilerine indirimler sunabilirler.
G
Cinsiyet uyumu
Çoğullar ve cinsiyetler bölümüne bakın.
Gettext
İlk ve en popüler varsayılan dil tabanlı uluslararasılaştırma çerçevelerinden biri.
Sözlük
Terminoloji tabanları veya terim tabanları olarak da adlandırılan sözlükler, bir veya daha fazla dile çevrilmiş terimlerin yapılandırılmış sözlükleridir. CAT araçlarıyla birlikte kullanıldığında, sözlükler şirketlerin içeriklerinde terminoloji tutarlılığını korumalarını sağlar.
Sözlük örneği: Smartcat belirli terimler için onaylanmış çevirileri vurgular ve önerir.
H
Kesin son tarih
Son tarihi görün.
Saatlik ücret
Çeviri sektöründe saatlik ücretler çoğunlukla çeviri işi için değil, tercümanlık, proje yönetimi, masaüstü yayıncılık gibi diğer roller için kullanılır. Bunun bir istisnası, saatlik ücretlendirmenin giderek yaygınlaşan transkreasyon işidir. Ancak kelime başına ücretlendirme yapıldığında bile, çevirmenlerin verimliliklerini takip ederek sonuçta ortaya çıkan saatlik ücretin kabul edilebilir olduğundan emin olmaları önemlidir.
Daha fazla bilgi: Çeviri ücretinizi belirlemek için 7 basit adım.
I
Şirket içi çevirmenler
Serbest çalışmak yerine belirli bir LSP ile veya sabit bir yerelleştirme ekibinde çalışmayı tercih eden çevirmenler. Bu yaklaşım hem profesyoneller hem de işverenler için faydalıdır: Çevirmenler deneyim kazanır ve daha güvenli hale gelirken, şirketler çevirmenlerinin her zaman hazır olduğunu bilir. Dezavantajı ise çevirmenin hareket özgürlüğünü kısıtlaması ve şirketin istihdam giderlerini artırmasıdır.
Şirketler için genel bir kural, en az bir yıl boyunca her ay çevrilmesi gereken en az 20.000 kelime olduğunda, şirket içinde bir çevirmen istihdam etmeyi düşünmeye başlamaktır.
entegrasyon
Yerelleştirmede "entegrasyon", yerelleştirme sürecinin çeşitli bölümlerini birbirine bağlayan bir yazılım veya komut dosyasıdır, örneğin bir CMS ve bir CAT aracı/TMS. Örneğin, Smartcat popüler içerik yönetim sistemleri ve yazılım depoları ile önceden oluşturulmuş entegrasyonlara sahiptir, ancak yerelleştirme mühendislerinin bir API aracılığıyla kendi entegrasyonlarını oluşturmalarına da olanak tanır.
Uluslararasılaştırma / i18n
"Yerelleştirme", bir yazılımın içeriğini belirli bir yabancı kitleye uygun hale getirmek anlamına gelirken, "uluslararasılaştırma" ise bu içeriği veya yazılımı baştan yerelleştirmeyi kolaylaştırmak için önceden düşünmek anlamına gelir. Örneğin, mobil uygulamanızı tüm dizeleri sabit kodlayarak yazabilir ve her dil için farklı dizelerle yeniden oluşturabilirsiniz. Ancak bu, çok zayıf bir uluslararasılaştırma sistemidir. Bunun yerine, çoğu modern uluslararasılaştırma çerçevesi anahtar veya varsayılan dil tabanlıdır.
İyi yapılandırılmış bir uluslararasılaştırma çerçevesi, farklı dillerdeki çoğul ve cinsiyet biçimleriyle ilgili sorunları hafifletmeye veya önlemeye yardımcı olur. Farklı programlama dilleri için farklı uluslararasılaştırma çerçeveleri mevcuttur, ancak Javascript için I18next'i inceleyerek başlayabilirsiniz. Python için python-i18n, Ruby için ruby-i18n veya Go için go-i18n.
Uluslararasılaşma çerçevesi / sistemi
Uluslararasılaşma bölümüne bakın.
Yorumlama
Bir kişinin konuşmasını farklı bir dilde sözlü olarak aktarmak. Tercüme, ardıl veya eşzamanlı olabilir. İlk durumda, tercüman konuşmacının konuşmasını bitirmesini bekler (genellikle birkaç cümleden fazla olmaz) ve ardından dinleyicilere tercüme eder. İkinci durumda, tercüman konuşmacıyla aynı anda konuşur (ancak genellikle farklı bir yerde) ve sözleri özel ekipmanlar aracılığıyla dinleyicilere aktarılır. Eşzamanlı tercüme, ardıl tercümeden daha zor ve daha maliyetli olarak kabul edilir.
Çeviri ve tercümanlık birbiriyle ilişkili meslekler olsa da, tüm çevirmenlerin iyi tercümanlar olmadığı ve bunun tersinin de geçerli olduğu unutulmamalıdır. Tercüman arıyorsanız, Smartcat Marketplace iyi bir başlangıç noktasıdır.
ISO 639
İki harfli (ISO 639-1) veya daha az yaygın olarak üç harfli (ISO 639-2 ve ISO 639-3) kodlarla dilleri sınıflandırmak için kullanılan bir standart. Tam listeyi Wikipedia'da bulabilirsiniz.
J
Hukuki çeviri
Dava ve hükümler, kimlik belgeleri ve evlilik cüzdanları gibi adli işlemlerle ilgili belgelerin çevirisi. Bu terim bazen hukuki çeviri ile eşanlamlı olarak kullanılır. Çoğu durumda, adli çeviri için resmi çevirmen sertifikası gereklidir.
K
Anahtar tabanlı uluslararasılaştırma
Her metin parçasına, her dilde farklı bir dizeyle eşleşen bir "anahtar" atanan uluslararasılaştırma yaklaşımı. Örneğin, İngilizce'de "Create an account" ve Almanca'da "Konto einrichten" ile eşleşen "create_an_account" anahtarlı bir dize olabilir. Geliştiriciler için varsayılan dil tabanlı uluslararasılaştırmaya göre biraz daha az açık olsa da, çok daha esnek ve evrenseldir ve geliştiricileri, aslında geliştirici olmayan diğer roller tarafından ele alınabilecek ve ideal olarak ele alınması gereken gerçek içeriği yazma ihtiyacından kurtarır.
The
Dil endüstrisi
Diller arası iletişimi kolaylaştıran faaliyetlerden oluşan bir endüstri sektörü. Buna çeviri, sözlü çeviri, altyazı, dil öğretimi, dil teknolojisi geliştirme vb. faaliyetler dahildir. Farklı tahminlere göre, küresel dil endüstrisinin değeri 25 milyar dolar ile 50 milyar dolar arasında değerlidir.
Dil endüstrisi etkinlikleri
Daha fazla bilgi için: 2019 yılında dil uzmanları için önemli 20 çeviri ve yerelleştirme etkinliği.
Dil lideri
Belirli bir dil çiftinde kaliteyi sağlamakla sorumlu uzman. Sorumlulukları arasında tamamlanmış çevirileri seçici bir şekilde incelemek, çevirmen ve editör testlerini değerlendirmek, stil kılavuzları hazırlamak vb. yer alır. Bu rol şirket içinde veya dış kaynak olarak üstlenilebilir.
Dil çifti
Kaynak ve hedef dilin birleşimi. Genellikle, iki harfli ISO 639 kodlarının tire ile ayrılmış birleşimi ile ifade edilir, lehçe ile veya lehçe olmadan — örneğin, "En-Es" veya "Fr-En(US)".
Dil kalite güvencesi / LQA
Çevirinin belirli kalite standartlarını karşıladığından emin olmakla sorumlu bir rol. Bir LQA uzmanı, otomatik kontroller ve manuel kalite değerlendirmelerini hem kendi başına hem de çok dilli projeler veya diğer durumlarda, işe alınan veya şirket içi editörler aracılığıyla kullanabilir. Smartcat gibi bazı CAT araçları, LQA uzmanlarının henüz tamamlanmamış çevirileri izlemelerine olanak tanıyarak, kalite sorunlarını anında düzeltmelerine imkan verir.
Dil hizmetleri sağlayıcısı / LSP
Modern kullanımda, çeviri ve yerelleştirme hizmetleri sunan herhangi bir şirket. Bazı LSP'ler şirket içi çevirmenler istihdam ederken, diğerleri geniş bir serbest çevirmen veritabanına sahiptir. Her iki durumda da, bir müşterinin LSP'den elde ettiği en büyük değer, tüm çeviri talepleri için tek bir irtibat noktası ve sorumluluk sahibi olmasıdır. Aynı zamanda, LSP'ler maliyet yapısına kendi kâr marjlarını eklerler, bu nedenle teknolojiye nispeten yatkın bir müşteri, Smartcat Marketplace gibi araçları kullanarak doğrudan serbest çevirmenler istihdam etmek isteyebilir.
Dil gözden geçiren
Geniş anlamda, dil gözden geçiren kişi çevrilmiş metnin kalitesini değerlendirir. Bu, çevirmen testinin bir parçası olarak veya dil kalitesini sağlamak için sürekli bir faaliyet olarak yapılabilir. Daha dar anlamda, gözden geçiren kişi editörle aynıdır.
Dil teknolojisi
Dil endüstrisinin bazı kısımlarını kolaylaştırmak ve/veya otomatikleştirmek için geliştirilen her türlü teknoloji. Örnekler arasında çeviri platformları, CAT araçları, çeviri yönetim sistemleri, makine çeviri motorları ve dil öğretim uygulamaları sayılabilir.
Son dakika telaşı
Tarihsel olarak, çevirmenlerin işlerini zamanında teslim edemeyecekleri anlaşıldığında, son teslim tarihinden hemen önce veya sonra gerçekleşen faaliyet. Son dakika telaşını önlemenin en iyi yolu, güvenilir tedarikçiler olduklarını kanıtlamış çevirmenleri proaktif olarak bulmaktır. Ayrıca, Smartcat gibi modern çeviri platformları, proje yöneticilerinin ilerlemeyi gerçek zamanlı olarak takip etmelerine ve böylece son dakika telaşını önlemelerine olanak tanır.
Hukuki çeviri
Hukukla ilgili her türlü belgenin çevirisi. Genellikle şirketler için sözleşmelerin çevirisini ifade eder, ancak adli ve yeminli çevirileri de kapsayabilir. Bu genellikle bir dereceye kadar hukuk konusunda uzmanlık gerektirir.
Dilsel varlıklar
Bir çevirmen, çeviri ajansı veya yerelleştirme ekibi tarafından zaman içinde biriktirilen dil teknolojisiyle ilgili verilerin tamamı. En sık kullanılan dilsel varlıklar çeviri bellekleri, terminoloji veritabanları ve özel olarak eğitilmiş makine çevirisi motorlarıdır.
Dilbilimsel kaynaklar
Çeviri sürecinde kullanılan veriler için Dilsel varlıklar bölümüne bakın.
"Kaynaklar", çeviri projesine katkıda bulunan tüm kişiler için kullanılan bir terimdir. Bu kişiler arasında çevirmenler, editörler, düzeltmenler vb. bulunur. Bu mesleklerden bazıları bu terimi aşağılayıcı bulmaktadır, bu nedenle terim kullanılacaksa dikkatli kullanılmalıdır.
Kelime kelime çeviri
(Edebiyat çevirisi ile karıştırılmamalıdır)
Çeviri teorisinde "kelime kelime çeviri", her kelimeyi ayrı ayrı çevirmeyi ifade eder. Daha geniş ve pratik bir anlamıyla "kelime kelime çeviri", deyimlere, akıcılığa veya kelime kullanımına çok az özen gösterilerek yapılan çeviriyi ifade eder. Kelime kelime çeviri, çoğu çeviri türünde tavsiye edilmez, ancak bazen teknik, tıbbi ve hukuki çevirilerde gerçeklerin doğruluğu için kasıtlı olarak kullanılabilir.
Edebiyat çevirisi
(Kelime kelime çeviri ile karıştırılmamalıdır)
Edebiyat eserlerinin, ister düz yazı ister şiir olsun, çevirisi. Diğer çeviri türlerinden daha fazla, edebi çeviri genellikle bir zanaat değil, bir sanat olarak görülür. Bu nedenle, CAT araçlarının kullanımı, kelime başına ücretlendirme veya verimliliğin en üst düzeye çıkarılması gibi çeviriye yönelik olağan yaklaşımlara sıklıkla aykırıdır.
Yerelleştirme / L10n
"Yerelleştirme" terimi genellikle iki anlamda kullanılır. Birincisi, mesajın yerel bağlama uyarlanmasını da içermesi bakımından "çeviri"den daha geniştir; örneğin, hedef dilde kültürel açıdan hassas olabilecek ifadelerden kaçınmak gibi. Bu anlamda, bu terim transkreasyona çok yakındır.
İkinci ve daha pratik anlamda, "yerelleştirme" yazılım, video oyunları veya web siteleri gibi teknoloji ağırlıklı alanlarda çeviri yapmayı ifade eder. Bu anlamda, kaynak ve hedef dil depolarını bir CAT aracına veya TMS'ye bağlamak, gerekli format dönüşümlerini yapmak vb. gibi "ilgili" alanları da içerir.
Yerelleştirme mühendisi
Yerelleştirme ekibinde yerelleştirme sürecini otomatikleştirmekten sorumlu kişi. Bu, şirketin içerik yönetim sistemlerini bir CAT aracı veya TMS'ye bağlamayı da içerebilir.
Yerelleştirme ekibi
Bir şirket içinde, içeriği bir veya birkaç yabancı dile çevirmek ve yerelleştirmekle özel olarak ilgilenen ekip. Bir veya birkaç çevirmen, bir çeviri proje yöneticisi, bir yerelleştirme mühendisi, bir dil kalite güvence uzmanı ve diğer roller bu ekibe dahil olabilir.
Uzun kuyruklu ve kısa kuyruklu diller
Hedef dil olarak daha az veya daha sık talep edilen diller. İsimler, farklı diller için küresel konuşucu sayısını (veya başka bir ölçütü) gösteren ve aşağıdaki gibi görünen bir tablodan alınmıştır:
Burada kırmızı kısım "uzun kuyruk"u göstermektedir. Hemen hemen her çok dilli satıcı "kısa kuyruk" dillerine çeviri yapabilir. Öte yandan, "uzun kuyruk" dillerine çeviri yapmak genellikle zorlu bir iştir, çünkü dünya çapında bu dillere çeviri yapabilen satıcı sayısı azdır, iyi satıcılar ise daha da azdır. Bu nedenle, bu alan LSP'ler ve serbest çalışanlar için dikkate alınması gereken ilginç bir niş pazardır.
"Kısa kuyruk"taki diller, içeriklerin en sık çevrildiği dillerdir. Kesin bileşimi, kullanılan ölçütlere ve metodolojiye göre farklılık gösterir, ancak genellikle İngilizce, Çince, Japonca, İspanyolca, Almanca, Fransızca, Portekizce, İtalyanca, Rusça, Korece ve Arapça dillerini içerir.
Daha fazla bilgi: Kalbe hitap edin: Uzun kuyruklu dilleri yerelleştirme (TAUS).
LSP işaretlemesi
Dil hizmetleri sağlayıcısının, serbest çalışanları işe alırken veya şirket içi uzmanlarına ödeme yaparken fiyatlara eklediği ek tutar veya yüzde. Şirketin özelliklerine, pazara ve projenin karmaşıklığına bağlı olarak, LSP'nin eklediği tutar yüzde onlardan yüzlere kadar değişebilir. Dürüst LSP'lerin sebepsiz yere ek ücret talep etmediklerini anlamak önemlidir, çünkü çeviri projelerini yönetmek karmaşık ve zorlu bir iştir. Yine de, 2019 itibariyle, Smartcat gibi gelişmiş çeviri platformları sayesinde birkaç yıl öncesine göre çok daha kolay hale geldiği için, serbest çalışanlarla doğrudan çalışmak hala bir seçenek olmaya devam etmektedir.
Üzgünüm, ama bu konuda yardımcı olamam.
Makine çevirisi / MT
(TM ile karıştırılmamalıdır)
Bilgisayar programı, yani makine çeviri motoru tarafından üretilen çeviri. Günümüzde bilgisayarlar, özellikle sinirsel makine çevirisi sayesinde, doğru çeviriler üretme konusunda giderek daha iyi hale geliyor. Aynı zamanda, yanlış akıcılık, post-editör tarafından dikkatli bir şekilde ele alınması gereken bir sorun haline geliyor.
Ayrıca bakınız:
Makine çeviri motoru
Makine çevirisine bakın.
Pazarlama çevirisi
Pazarlama içeriğinin çevirisi: haber bültenleri, açılış sayfaları, reklamlar, sosyal medya gönderileri vb. Teknik, tıbbi veya hukuki çevirilerin aksine, pazarlama çevirisi orijinal içeriği takip etme konusunda çok daha esnektir ve gerçeklere sadakat yerine akıcılık ve üslubu ön plana çıkarır. Pazarlama içeriğini kelime kelime çevirmek, acemi çevirmenlerin en sık yaptığı hatalardan biridir.
Ayrıca bkz. Transkreasyon.
Eşleşme yüzdesi
Çeviri belleğine bakın.
Tıbbi çeviri
Tıp ile ilgili metinlerin çevirisi: sağlık kayıtları, reçeteler, ilaç veri sayfaları vb. Bu tür çeviriler, muhtemelen en yüksek düzeyde konu uzmanlığı ve genellikle çevirmen sertifikası gerektirir. LSP'lerin tamamının yalnızca tıbbi çevirilerde uzmanlaşması yaygın bir durumdur.
Mobil uygulama yerelleştirme
Mobil uygulamalarla ilgilenen yazılım yerelleştirmesinin bir dalıdır. Çoğu ayrıntı öncekiyle aynı olsa da, genellikle daha fazla hedef dil ve daha sıkı teslim tarihleri içerir. Bu nedenle, sürekli ve bağlantılı çeviri süreçleri bu çeviri türü için özellikle önemlidir.
Çeviride en popüler diller
Uzun kuyruklu ve kısa kuyruklu diller bölümüne bakın.
Çok dilli satıcı / MLV
Aynı anda birden fazla hedef dile çeviri hizmeti sunan dil hizmet sağlayıcısı. Tarihsel olarak, çoğu LSP belirli coğrafi bölgelerde/konumlarda bulunan tek dilde hizmet veren tedarikçilerdi. Bu nedenle, ilk MLV'ler ortaya çıktığında — ki bu onlar için hiç de kolay bir iş değildi — müşterilere daha fazla değer kattılar, çünkü artık müşteriler aynı anda birden fazla tedarikçiyle iletişim kurmak yerine tek bir irtibat noktasıyla işlerini halledebiliyorlardı. Ancak günümüzde, Smartcat gibi çeviri platformları sayesinde, herhangi bir LSP büyük yatırımlar yapmadan çok dilli bir tedarikçi olabilir.
Çok dilli proje
Birden fazla hedef dili içeren bir çeviri projesi. Çevirinin türüne bağlı olarak, çok dilli bir proje düzinelerce hedef dile sahip olabilir. Bu durum, çeviri proje yöneticilerini Smartcat gibi çeviri otomasyon platformlarını kullanmaya teşvik eder.
Hayır
Ana dil konuşmacısı
Küçük yaştan itibaren belirli bir dilin konuşulduğu ortamda yetişmiş kişi. Hedef dilin konuşmacılarının, kaynak dilin konuşmacılarına göre gramer açısından daha doğru ve doğal sesli çeviriler ürettikleri genel olarak kabul edilmektedir. Bunun bir dezavantajı, kaynak dilin ana dilini konuşan bir kişinin gözden kaçırmayacağı bazı anlamları gözden kaçırabilmeleridir. Belirli hedefinize bağlı olarak, her iki seçeneği de tercih edebilir veya hedef dili konuşan bir kişinin kaynak dili konuşan bir kişinin yaptığı çeviriyi düzenlediği birleşik bir iş akışı kullanabilirsiniz. Bir başka seçenek de iki dilli çevirmenler ile çalışmaktır.
Sinirsel makine çevirisi
Yapay sinir ağları (ANN) kullanan makine çevirisi teknolojisi. Bilgisayar teknolojisinin katlanarak büyümesi ve ANN teorisi ve uygulamasındaki çığır açan gelişmeler sayesinde, sinirsel makine çeviri motorları bazen insan çevirisinden ayırt edilemeyen çıktılar üretmektedir. Aynı zamanda, yanlış akıcılık, post-editör tarafından dikkatli bir şekilde ele alınması gereken bir sorun haline gelmektedir.
Ayrıca bakınız:
Yeni içerik ekonomisi
İçerik ekonomisi bölümüne bakın.
O
Çevrimiçi çeviri araçları
Daha fazla bilgi: İçerik ekonomisinde CAT araçları: Lüks değil, bir gereklilik.
P
Ücretli çeviri yazılımı
Kullanıcıların ücret ödemesi gereken çeviri yazılımları. Çoğu çeviri yazılımı ücretlidir, ancak kullanıcının ödediği ücret, araçtan araca büyük ölçüde farklılık gösterir. Smartcat gibi bazı çeviri platformları, temel işlevleri ücretsiz olarak sunarken, büyüme odaklı ek özellikler için ücret talep eder.
Ayrıştırma
Segment'e bakın.
Ödeme otomasyonu
Çeviri sektörü büyük ölçüde serbest çalışanların işlerine bağlı olduğundan, dil hizmetleri sağlayıcıları her ay kendi ülkelerinde ve yurt dışında onlarca hatta yüzlerce ödeme yapmak zorundadır. Bu nedenle, manuel ödemeler büyümenin önünde hızla bir engel haline gelebilir. Ödeme otomasyonu, dil hizmetleri sağlayıcılarının ödemelerde zaman ve paradan tasarruf etmelerini ve gereksiz evrak işlerini ortadan kaldırmalarını sağlar.
Daha fazla bilgi: Çeviri sektöründe ödemeler: Otomatikleştirmek isteyeceğiniz 6 şey.
Kelime başına ücret
Bir çevirmen veya LSP'nin bir kaynak kelimeyi çevirmek için talep ettiği ücret. Çince veya Tayca gibi kaynak kelimelerin ayırt edilmesi zor olan bazı dillerde, çeviri ücreti kaynak karakter veya hedef kelime başına belirlenebilir. Çoğu dil için kelime başına ortalama ücret genellikle 0,1 ABD doları civarındadır, ancak dil çifti ve uzmanlık alanı, teslim süresi gibi diğer faktörlere bağlı olarak bu ücret büyük ölçüde değişebilir (çok daha azından çok daha fazlasına kadar).
Yer tutucular
(Etiketler ile karıştırılmamalıdır)
Yazılım yerelleştirmede, yer tutucular veya değişkenler, daha sonraki bir aşamada başka metinlerle değiştirilecek metin parçalarıdır. Örneğin, "Hey %firstName, sepetinde %count adet ürün var" dizesinde, "%firstName" ve "%count" yer tutuculardır. Yer tutucuların tam biçimi, geliştiricinin kullandığı uluslararasılaştırma sistemine bağlıdır, ancak yazılımın bunları görüntülenebilir metinden ayırt edebilmesi önemlidir (yani sadece "Hey first name" yeterli değildir).
Aynı şekilde, çevirmenler yer tutucuları çevirmemelidir, çünkü yazılım yukarıdaki örnekte "%vorname" yerine ne koyacağını bilemez. Smartcat'in yerleşik editörü gibi bazı CAT araçları, çevirmenlerin yer tutucuları yanlışlıkla çevirmemesi veya değiştirmemesi için yer tutucuları tanımlamaya izin verir.
Örnek: Smartcat'te yer tutucularla şiirsel ifadeler oluşturmak.
Ayrıca bakınız:
Çoğullaşma
Çoğullar ve cinsiyetler bölümüne bakın.
Çoğullar ve cinsiyetler
Farklı dillerde çoğul ve cinsiyetlerin farklı kullanımı, yazılım ve web sitelerinin yerelleştirilmesinde en büyük zorluklardan biridir. Çok basit bir örnek vermek gerekirse, bir çevrimiçi mağaza için kod yazıyorsanız ve sık sık görüntülenen bir mesajda "Sepetinizde %n adet ürün var" yazıyorsa, bu mesaj birçok popüler dile doğru bir şekilde çevrilemez, çünkü örneğin Rusçada "ürün" kelimesi 2, 5 veya 21 ürün olmasına bağlı olarak farklılık gösterir. Bu nedenle, beklenen ihtiyaçlarınıza uygun bir uluslararasılaştırma çerçevesi seçmek çok önemlidir.
Makine çevirisinin sonradan düzenlenmesi / PEMT / MTPE
Sonradan düzenleme, makine çevirisini gramer açısından tutarlı ve içerik açısından doğru hale getirmek için düzenlemek anlamına gelir. Genellikle, "yeterince iyi" bir kalite beklenir; bu durumda "metin bilgisayar tarafından üretilmiş gibi gelebilir, sözdizimi biraz alışılmadık olabilir, gramer mükemmel olmayabilir, ancak mesaj doğrudur" (TAUS Kılavuzlarından alıntı).
Ayrıca bakınız:
Post-editing 101: Serbest çalışanlar için web semineri (video kaydı)
Post-editing makine çevirisi iş modeline geçiş
Ön çeviri
Bilgisayar destekli çeviride, bir metni önceden çevirmek, önceden tanımlanmış bir kurala göre her segmentte hedef metni doldurmak anlamına gelir. Eklenecek metin, çeviri belleğinden gelebilir veya kaynak metnin makine çevirisi olabilir. Ayarlara bağlı olarak, bu tür segmentler onaylanabilir veya çevirmen veya son düzenleyici tarafından çalışılmak üzere eklenebilir.
Ön çeviri örneği: Önce, Tam eşleşmeyi ekleyin ve onaylayın; ardından, bulanık eşleşmeleri ekleyin (ancak onaylamayın); sonra, makine çevirisi önerilerini ekleyin (ancak onaylamayın).
Verimlilik
Bir çevirmenin belirli bir zaman diliminde (genellikle bir saat veya bir gün) çevirebileceği metin miktarı (genellikle kaynak metindeki kelime sayısı). Normal verimlilik saatte 500-1000 kelime ve günde 2000-3000 kelime civarındadır. Normal verimlilik saatte 500–1000 kelime ve günde 2000–3000 kelime arasında değişir. Bir çevirmen anormal derecede yüksek bir verimlilik seviyesine sahip olduğunu iddia ediyorsa veya sahipse dikkatli olun — bu, işini gerekli özen ve özdenetimle yapmadığı anlamına gelebilir.
İlerleme takibi
Yakın zamana kadar, bir çeviri projesini yönetmenin en zorlu kısımlarından biri, ilerlemeyi takip etmekti. Masaüstü araçlarıyla bunu yapmanın tek yolu, ilgili herkese düzenli olarak sormak ve onların sözlerine güvenmekti. Öte yandan, Smartcat gibi çevrimiçi araçlar, proje yöneticilerinin ilerlemeyi gerçek zamanlı olarak, çevrimiçi olarak ve çevirmenlerin işlerinden dikkatlerini dağıtmadan takip etmelerine olanak tanıyarak, son dakika telaşını ve teslim tarihlerinin kaçırılmasını önler.
Örnek: Smartcat'te gerçek zamanlı ilerleme takibi.
Proje yönetimi
Çeviri proje yönetimi bölümüne bakın.
Düzeltme
Bu, düzenlemeye benzer, ancak orijinal metinle eşleşip eşleşmediğinden çok hedef metne odaklanır. Ayrıca, düzenlemeden farklı olarak, çevirmen, düzeltmenin düzenlemelerine katılmıyorsa son kararı verir. Düzeltme için kelime başına ücretler, konu, dil çifti ve çeviri kalitesine göre değişir, ancak diğer faktörler eşit olduğunda genellikle çeviri ücretinin yaklaşık %30'u kadardır.
Soru
Kalite kontrol denetimleri
CAT aracının, yazım hataları, çift boşluk veya önerilmeyen terimler (sözlüklerle birlikte) gibi kolayca tespit edilebilen hataları önlemek için yaptığı otomatik kontroller. Smartcat gibi bazı CAT araçları, hem anında kontroller yapar hem de iş tamamlandıktan sonra LQA uzmanı tarafından yeniden incelenebilecek kapsamlı post-factum QA raporları hazırlar.
Kalite güvencesi
Dil kalitesi güvencesine bakın.
R
Oran
Çeviri oranını görün.
Tekrarlar
Bilgisayar destekli çeviride, tekrarlar belirli bir belgede veya birçok belgede (dosya arası tekrarlar) birkaç kez tamamen görünen bölümlerdir. CAT aracı, ilk tekrar çevrildikten sonra genellikle tüm tekrarlar için bir çeviri ekler, ancak bu davranış genellikle yapılandırılabilir.
Örnek: Smartcat'te tekrarları yapılandırma.
Depo / Repo
İçerik yönetim sistemine benzer şekilde, bir depo, her türlü dosyayı depolamaya olanak tanırken, bu dosyaların her değişikliğini ve sürümünü izlenebilir ve tanımlanabilir hale getirir. Depolar çoğunlukla yazılım kaynak kodu için kullanılır, ancak geliştiriciler bu tür yazılımlar için dizeleri de burada depolar. Bu, depolarla entegrasyonları özellikle sürekli yerelleştirme süreçleri kurmak için kullanışlı hale getirir.
S
ekran görüntüsü
Belirli bir yazılım, uygulama, web sitesi, video oyunu vb. programın belirli bir bölümünün/penceresinin görüntüsü. Ekran görüntüleri, bölümle ilgili yorumlarla birlikte, bağlam eksikliğinden kaynaklanan yanlış çevirileri azaltmaya yardımcı olur.
Smartcat'da bir segmente eklenen ekran görüntüsü örneği (Chudo messenger'in izniyle).
Kısa kuyruklu diller
Uzun kuyruklu ve kısa kuyruklu diller bölümüne bakın.
Segment
CAT aracının diğerlerinden ayrı olarak işlediği bir metin parçası. Genel çeviride, bir segment çoğunlukla bir cümle ile aynıdır. Yazılım yerelleştirmede, birkaç cümle içerse bile bir cümle veya tüm bir dize olabilir. Bu davranış genellikle yapılandırılabilir. Bir içeriği segmentlere ayırma işlemine ayrıştırma denir.
Kendi kendini değerlendirme
Çeviri sürecinin önemli bir parçası olan bu aşamada, çevirmen yaptığı işi gözden geçirerek hataları ayıklayıp genel akışı iyileştirir. Çevirinin tamamını veya büyük bir kısmını bitirdikten sonra kendi kendine gözden geçirme yapmak en iyisidir. (İkinci durumda, her şey bittikten sonra bir kez daha kendi kendine gözden geçirme yapmakta fayda vardır.)
Tek dil satıcı / SLV
Tek bir hedef dile çeviri yapan dil hizmet sağlayıcısı. Başlangıçta, çoğu LSP belirli coğrafi bölgelerde/konumlarda bulunan tek dilli tedarikçilerdi. Günümüzde bunların çoğu çok dilli sağlayıcılar haline gelmiştir ve Smartcat gibi çeviri platformları sayesinde büyük yatırımlar yapmadan bu işin yapılması giderek kolaylaşmaktadır.
Esnek son tarih
Son tarihi görün.
Yazılım yerelleştirme
Yer tutucuların yoğun kullanımı, karakter sınırlamaları, çoğullar ve cinsiyetler ve bazen bağlam eksikliği gibi zorluklarla uğraşan bilgisayar yazılımı yerelleştirmesinin bir dalıdır. Yazılım yerelleştirme, özellikle Agile yaklaşımları kullanılarak geliştirilen yazılımlar için genellikle sürekli yerelleştirme uygulamaları gerektirir.
Yazılım deposu
Depoya bakın.
Kaynak ve hedef
Çeviride, "kaynak" ve "hedef" sırasıyla orijinal metni ve çevirisini ifade eden sıfatlardır. Bileşik terimlere örnek olarak kaynak ve hedef kelimeler veya kaynak ve hedef diller verilebilir.
Kaynak dil
Dil çifti bölümüne bakın.
Kaynak kelime
Kaynak ve hedefi görün.
Uzmanlık
Bir çevirmen veya LSP'nin özellikle iyi olduğu belirli bir çeviri faaliyetleri alt kümesi. Bu, genel olarak tanımlanabilir, örneğin teknik, tıbbi, hukuki veya pazarlama çevirileri veya daha spesifik olarak, örneğin blok zinciri ve kripto para birimi çevirileri. Bir çevirmen birkaç uzmanlık alanına sahip olabilir, ancak genel olarak kabul edilen bir görüş, çevirmenin uzmanlık alanı ne kadar dar olursa, o alanda genellikle o kadar iyi olacağıdır.
Segmentleri bölme ve birleştirme
Bilgisayar destekli çeviride, bir segmenti bölmek, onu ikiye ayırmak anlamına gelir. Bu, CAT aracı iki cümleyi yanlış bir şekilde tek bir segment olarak ayrıştırdığında (örneğin, iki cümle arasında boşluk eksikse veya bir dizideki iki cümlenin iki segment olarak değerlendirilmesini istiyorsanız) yararlı olabilir. Segmentleri birleştirmek ise tam tersine, iki veya daha fazla segmenti tek bir segmentte birleştirmek anlamına gelir. Benzer şekilde, bu, CAT aracı bir cümleyi yanlış bir şekilde birkaç segmente böldüğünde (örneğin, bir ismin baş harfinin sonundaki noktayı cümlenin sonu olarak algıladığında) yararlı olabilir.
Smartcat'in CAT editöründen örnek: Birleştirmek isteyebileceğiniz dört bölüm.
Segmentleri bölme ve birleştirme sırasında dikkat edilmesi gereken iki nokta:
CAT aracı, segmentin kaynak ve hedef metnini nihai, onaylanmış haliyle çeviri belleğinde saklar. Orijinal, bölünmemiş/birleştirilmemiş metin birçok belgede görünüyorsa, bu çeviri belleği ile ön çeviri yapmak daha sonra zor olabilir.
Bazı CAT araçlarında, çok dilli bir projede bir segmenti bölerseniz/birleştirirseniz, bu işlem ilgili tüm dillere uygulanır. Diğer dillerin çevirmenleri o segmentin çevirisini zaten tamamlamışsa, bu çeviriler kaybolur (ancak çeviri belleğinden geri alınabilirler). Smartcat'teki gibi bazı CAT araçları, proje yöneticilerinin bu nedenle bireysel katkıcıların segmentleri birleştirmesini/bölmesini engellemesine olanak tanır.
Dize
Yerelleştirmede, dize (genellikle kısa) bir metin parçasıdır ve belirli bir noktada ve yerde (web sitesi, uygulama, video oyunu vb.) görüntülenir. Dizgiler, uluslararasılaştırma çerçevesi tarafından belirli dillerdeki metinlerle değiştirilir. Örneğin, www.smartcat.com adresine gittiğinizde gördüğünüz "Hesap Oluştur" mesajı, "create_an_account" (veya benzeri) anahtarından ve "İngilizce" dilinden alınır ve Almanca'ya geçtiğinizde "Konto einrichten" ile değiştirilir.
Dize uzunluğu kısıtlaması
Karakter sınırı
Stil kılavuzu
Stil kılavuzu, belirli bir şirketin veya çeviri ajansının çevirmenlerinden uymalarını istediği yaklaşımları ve kuralları ayrıntılı olarak açıklayan bir belgedir. Bu, resmi ve gayri resmi dil kullanımı, yazım tercihleri (örneğin Amerikan İngilizcesi ve İngiliz İngilizcesi), pasif cümle yapısından kaçınma vb. konuları içerebilir. Stil kılavuzunun olması, şirket içeriğinde tutarlılığı sağlamak için çok önemlidir.
Konu uzmanlığı
Bir çevirmenin belirli bir alandaki bilgisi. Teknik, hukuki ve tıbbi çevirilerde sağlam konu uzmanlığı çok önemlidir ve bazen çeviri becerilerinden daha önemli olabilir.
Altyazı
Bir videoya altyazı eklemek, videonun belirli zaman noktalarına belirli metin parçalarının bağlandığı bir transkript oluşturmak anlamına gelir. Altyazılar, video çevirisinde yaygın olarak kullanılır. En popüler altyazı formatı SRP'dir.
Daha fazla bilgi: Smartcat'te önizlemeli video altyazı çevirisi
Yeminli tercüme
Yönetim organı tarafından onaylanmış bir çevirmen, yani yeminli çevirmen tarafından çevrilmiş ve mühürlenmiş belge. Çoğu yargı bölgesinde, yeminli çeviri resmi belge olarak kabul edilir.
O
Etiketler
(Yer tutucularla karıştırılmamalıdır)
Bilgisayar destekli çeviride, etiketler genellikle orijinal belgede bulunan bazı biçimlendirme veya olağandışı karakterleri temsil eden metin dışı öğelerdir. Örneğin, aşağıdaki Smartcat ekran görüntüsünde, etiketler (turuncu beşgenler) köprüleri temsil etmektedir.
Yazılım yerelleştirmede benzer bir amaca hizmet eden yer tutucuların aksine, etiketler metin içermez ve özelleştirilemez.
Daha fazla bilgi: Etiketler — Smartcat Yardım Merkezi.
Hedef dil
Dil çifti bölümüne bakın.
Hedef kelime
Kaynak ve hedefi görün.
Teknik çeviri
Mühendislik, bilgi teknolojisi ve/veya bilim alanlarına ait metinlerin çevirisi. Tıbbi ve hukuki çeviriler gibi, pazarlama çevirilerinden farklı olarak, bu tür çeviriler yüksek düzeyde konu uzmanlığı gerektirir ve stil ve akıcılıktan çok, bilginin doğruluğu ve kesinliğine önem verir.
Toplam Enerji Üretimi
Çeviri sektöründe "TEP", "Çeviri, Düzenleme, Düzeltme" anlamına gelir ve bir metin üzerinde sırasıyla çevirmen, düzenleyici ve düzeltmen olmak üzere üç uzmanın çalıştığı bir iş akışını ifade eder. TEP hizmeti genellikle "sadece" çeviriye göre 1,5 ila 2 kat daha pahalıdır, ancak mümkün olan en yüksek kaliteyi sağlar. Smartcat ile birlikte gelen bazı CAT araçları, üç aşamanın da aynı bağlamda aynı anda gerçekleştirilmesine olanak tanıyarak, proje yönetimine harcanan toplam süreyi azaltır.
Örnek: Her aşamada farklı tamamlanma ilerlemesi olan bir TEP projesi.
Terminoloji tabanı
Sözlüğe bakın.
Trados
SDL Trados Studio, genellikle sadece Trados olarak bilinen, bilgisayar destekli çeviri için en popüler ve en eski masaüstü araçlarından biridir. 2010'ların sonlarında, Trados CAT araç pazarında yaklaşık %70'lik bir paya sahiptir, ancak popülaritesi yeni ve daha gelişmiş çeviri platformlarının ortaya çıkmasıyla giderek tehdit altındadır. Yazılım, dünyanın en büyük dil hizmet sağlayıcılarından biri olan SDL plc tarafından geliştirilmiştir.
Yeniden yaratma
Pazarlama çevirisinin bir alt türünü tanımlamak için bazen kullanılan, biraz tartışmalı bir terimdir. Transkreasyonda, çevirmen veya "transkreatör", kaynak metni çevirmek yerine, orijinaline bağlı kalmadan aynı "bilinçaltı" fikri iletmek için metni tamamen yeniden yazar. Örnekler arasında "Just do it" veya "I'm lovin' it" gibi sloganların çevirisi sayılabilir. Bu terimin savunucuları, "transkreatör"ün çevirmenden çok metin yazarı olduğunu düşünür. Karşıt görüşte olanlar ise, iyi bir çevirmenin aynı zamanda bir yazar olduğunu ve bu nedenle "transkreasyon" için özel bir ayrım yapılmasına gerek olmadığını savunur. Diğer çeviri türlerinden farklı olarak, transkreasyon genellikle kelime başına değil, saat başına ücretlendirilir.
Daha fazla bilgi için: Transcreation: bir moda mı yoksa pazarlama çevirilerinin geleceği mi?
Transkripsiyon
Video transkripsiyonuna bakın.
Çeviri ajansı
Dil hizmeti sağlayıcısına bakın.
Çeviri otomasyonu
Bilgisayar destekli çeviriye bakın.
Çeviri sektörü
Dil endüstrisi bölümüne bakınız.
Çeviri sektöründeki etkinlikler
Dil endüstrisi etkinliklerine bakın.
Çeviri iş ilanları
Müşterilerin çevirmenler için iş ilanlarını yayınladıkları, genellikle bir web sitesi veya web sayfası olan yer. Platforma bağlı olarak, iş ilanları panosu, ProZ'da olduğu gibi basit bir bülten benzeri liste olabilir veya Smartcat'te olduğu gibi daha büyük bir iş akışı çözümünün ayrılmaz bir parçası olabilir. İş ilan panosunun işlevsel zıttı, müşterilerin çevirmenleri aradığı ve bazılarına iş talebinde bulunduğu çeviri pazarıdır.
Çeviri yönetim sistemi / TMS
(TM ile karıştırılmamalıdır)
Çeviri proje yöneticilerinin mevcut çeviri projelerine genel bir bakış elde etmek, içerik yönetim sistemleri ve CAT araçları ile entegrasyonları yapılandırmak ve ödeme otomasyon sistemlerini kullanmak için kullanabilecekleri bir tür yazılım. Smartcat gibi bazı araçlar, TMS, CAT ve diğer işlevleri birleştirerek tüm iş akışını tek bir platformda barındırır.
Çeviri pazarı
Çeviri belleği / TM
(MT ve TMS ile karıştırılmamalıdır)
Çevirmenlerin mevcut çevirileri yeniden kullanabilmelerini sağlayan CAT aracı içindeki bir veritabanı. Çevirmen, TM'de depolanan bir cümle ile tamamen aynı veya benzer bir cümle ile karşılaştığında, buna "TM eşleşmesi" denir. Eşleşmeler tam olabilir (tüm ifadelerin kelimesi kelimesine aynı olması) veya bulanık olabilir (geçmiş ve mevcut ifadelerin bir veya iki kelime farklı olması). Eşleşmenin derecesi genellikle %50 ile %102 arasında değişen bir yüzde ile ifade edilir.
Çeviri belleği indirimleri
Bazı dil hizmeti sağlayıcıları, siparişte önceden çevrilmiş önemli miktarda metin bulunması durumunda indirim sunar. Bu genellikle bulanık eşleşmelerin kapsamına göre ölçülür. Örneğin, on kelimelik bir cümle, önceden çevrilmiş bir cümleden sadece bir kelime farklıysa (yüzde 90 eşleşme), bu yüzde 90'a varan bir indirimle sonuçlanabilir. Smartcat gibi bazı çeviri otomasyon araçları, TM indirimlerinin esnek bir şekilde yapılandırılmasına olanak tanır:
Çeviri belleği eşleşmeleri
Çeviri belleğine bakın.
Çeviri belleği istatistikleri
Ağırlıklı kelimelere bakın.
Çeviri platformu
Çeviri proje yönetimi
Çeviri projesini, çok sayıda ve bazen birbiriyle kesişen ve birbirine bağlı adımlardan geçirerek yöneten kişi:
Bu görevler birkaç kişi ve rol arasında paylaştırılabilse de, projeyi müşteriye zamanında ve yüksek standartlarda teslim etmekten nihai olarak sorumlu olan kişi proje yöneticisidir. Bu nedenle, proje yöneticisinin insan hatalarını en aza indirgemek ve verimliliği artırmak için mevcut tüm araçları kullanması son derece önemlidir.
Daha fazla bilgi için:
Çeviri oranı
Çeviri işinin maliyetini belirlemek için kullanılan birim fiyat. En yaygın olarak kelime başına ücret olarak tanımlanır, ancak özellikle yaratıcı çeviri için saatlik ücretler giderek daha yaygın hale gelmektedir.
Daha fazla bilgi için:
Çeviri yazılımı
Çeviri teknolojisine bakın.
Çeviri yazılımı lisanslama
Çeviri teknolojisi sağlayıcılarının kullanımı ölçme ve ardından kullanıcılarından ücret alma yöntemi. Başlangıçta, çeviri yazılımı lisanslamanın en yaygın yöntemi, eşzamanlı kullanıcı sayısını veya "kullanıcı koltuğu" sayısını saymaktı. Ancak, Smartcat gibi bazı satıcılar, bu yaklaşımın dil endüstrisi için zararlı olduğunu düşünüyor. Dil endüstrisinde çoğu katkıcı serbest çalışanlar olduğundan, kullanıcı sayısı istikrarsız ve tahmin edilmesi zor olabilir.
Daha fazla bilgi için: Neden koltuk sayısını saymıyoruz: Lisanslar, maymunlar ve bilişsel önyargılar hakkında.
Çeviri tedarikçisi yönetimi
Satıcı yönetimine bakın.
Çevirmen sertifikası
Bir ajans veya dernek tarafından çevirmenin becerilerinin "kanıtlanması". Çoğu müşteri çevirmenlerin sertifikalı olmasını şart koşmasa da, bazıları bunu şart koşar ve çoğu bu sertifikaları öncelikli olarak değerlendirir. Ancak, adli çeviri gibi belirli uzmanlık alanlarında sertifika zorunludur (bkz. Yeminli çeviri). En yaygın ve saygın çevirmen sertifikası, Amerikan Çevirmenler Birliği tarafından verilmektedir.
Çevirmen eğitimi
Çeviri becerileri kazanmak için eğitim. Çeviri çalışmalarında yüksek öğrenim birçok ülkede mevcut olsa da, iş dünyasındaki profesyonel çevirmenlerin çoğu (edebi çevirmenlerin aksine) kendi kendilerini yetiştirmiştir. Çeviri eğitiminin bir başka şekli de, genel olarak çeviri becerilerini öğrenmeyi veya belirli bir konuya odaklanmayı içerebilen mesleki gelişimdir.
Çevirmen maaşı
Çevirmen olarak kazanabileceğiniz para miktarı, bulunduğunuz bölgeye, deneyiminize ve niteliklerinize göre değişir. Genel olarak, bu miktarın yüksek vasıflı profesyonellerin kazandıklarıyla karşılaştırılabilir olduğunu ve gelişmiş ekonomilerde beş haneli rakamların ortalarında olduğunu bekleyebilirsiniz.
Daha fazla bilgi: Çevirmen olarak ne kadar kazanabilirim?.
Çevirmen testi
Müşteri (genellikle çeviri ajansı) çevirmeni, onaylı tedarikçi olarak eklemeden önce 200-300 kelimelik kısa bir çeviri testi yapmasını ister. Bazıları bu uygulamanın deneyimsiz çevirmenlerin aşırı seçilmesine yol açtığını savunarak eleştirse de, sektörde yaygın olarak benimsenmiştir. Testler genellikle şirket içi veya dış kaynaklı dil uzmanları tarafından değerlendirilir.
Faydalı bağlantılar: Kendi Ekibinizi Oluşturun — Smartcat.
Çevirmen dernekleri
Dünya çapında veya belirli ülkelerde çevirmenlerin çıkarlarını ilerletmeyi amaçlayan dernekler, müşterilerin üyelerinden yüksek kaliteli çevirmenler bulmalarına yardımcı olur. Dünyanın en büyük çevirmen dernekleri, Amerikan Çevirmenler Derneği, İngiliz Çeviri ve Tercümanlık Enstitüsü ve Alman Federal Tercümanlar ve Çevirmenler Birliği'dir.
Çevirmenin referansları
Çevirmenin becerilerini kanıtlayan mesleki geçmişiyle ilgili ayrıntılar. Bunlar arasında eğitim, iş deneyimi, sertifikalar vb. yer alabilir. Portföy ve referanslarla birlikte, referanslar, özellikle yüksek düzeyde deneyim gerektiren durumlarda, müşterilerin çevirmen seçerken dikkate aldıkları başlıca faktörlerden biridir. Referans listesi oluştururken genel bir kural, yalnızca çeviri sektörü ve konu uzmanlığınızla ilgili olanları dahil etmektir. Örneğin, moda çevirisinde uzmanlaşmışsanız, bir giyim mağazasında geçmişte çalıştığınızı belirtmek yararlı olabilir, ancak tıbbi çevirmen için bu tuhaf kaçabilir.
Çevirmen portföyü
Bir çevirmenin, potansiyel müşterilerine becerilerinin kanıtı olarak göstermeyi seçtiği geçmiş çalışmalarının bir koleksiyonu. Referanslar ve referans mektupları ile birlikte, portföy, özellikle yüksek uzmanlık gerektiren durumlarda, müşterilerin çevirmen seçerken dikkate aldıkları ana faktörlerden biridir. İyi bir portföy kısa ama bilgilendirici olmalı ve yalnızca çevirmenin uzmanlık alanıyla ilgili örnekleri içermelidir. Örneğin, teknik çevirmenlerin portföylerine çevrilmiş şiirleri eklemeleri bir hata olur.
Smartcat Marketplace'teki bir video oyunu çevirmeninin örnek portföyü
V
Değişkenler
Yer tutuculara bakın.
Satıcı yönetimi
Bir LSP'deki tedarikçi yöneticisi veya daha az sıklıkla yerelleştirme ekibi, serbest çalışanlar ve (daha küçük) LSP'lerden oluşan bir tedarikçi veritabanı oluşturmak ve bunu güncel tutmaktan sorumludur. Ortama bağlı olarak, bu kişilerin çalışmaları, tedarikçileri inceleme ve şirket süreçlerine dahil etmeden önce test etmeyi de içerebilir.
Daha fazla bilgi için: Çeviri sektöründe iyi bir tedarikçi yönetiminin önündeki en büyük 5 engel.
Video oyunu yerelleştirme
Video oyunlarıyla ilgilenen yazılım yerelleştirme dalıdır. Bu dalın ayırt edici özelliği, çevirmenlerin hem tipik yazılım yerelleştirme zorluklarını aşacak kadar teknoloji konusunda bilgili hem de kelime kelime çevirilerden kaçınacak kadar yaratıcı olmalarını gerektirmesidir. Ayrıca, bu tür çevirilerin son kullanıcıları, yani oyuncular, eğlenceli çeviri hatalarını tespit etmekten çekinmedikleri için bu dal oldukça zordur.
Olumlu tarafı ise, video oyunlarının yerelleştirilmesi hem duygusal hem de maddi açıdan oldukça kazançlı bir çeviri uzmanlığı alanıdır.
Daha fazla bilgi için: Video oyunlarının yerelleştirilmesinde karşılaşılan 10 temel zorluk.
Video transkripsiyonu
Bir videoyu transkripsiyonlamak, videodaki konuşmayı içeren bir metin belgesi oluşturmak anlamına gelir. Amaca bağlı olarak, transkripsiyon, dolgu kelimeleri de dahil olmak üzere eksiksiz olabilir veya söylenen en önemli noktalara indirgenebilir. İlk durum genellikle altyazı hazırlamada kullanılırken, ikinci durum röportajlar ve müşteri referansları hazırlanırken yararlı olabilir.
Video çevirisi
Filmlerde, TV programlarında, reklamlarda ve benzeri yerlerde geçen konuşmaların çevirisi. Üretilen video içeriğinin miktarının artmasıyla birlikte, video çevirisi giderek daha fazla talep gören bir uzmanlık alanı haline gelmektedir. Video çevirisi çoğunlukla video altyazıları kaynak materyal olarak kullanır, ancak altyazı yoksa ses dinlenerek de yapılabilir. İkinci durumda, genellikle kaynak materyalin dakikası başına ücretlendirilir.
W
Web sitesi yerelleştirme
Özellikle web siteleriyle ilgilenen bir yerelleştirme türü. Yazılım, mobil uygulama veya video oyunu yerelleştirme gibi diğer yerelleştirme türleriyle birçok özelliği paylaşsa da, CMS entegrasyonlarının yoğun kullanımı veya çok sayıda hedef dil gibi özel yaklaşımlar gerektiren bir dizi özellik içerir.
Ağırlıklı kelimeler
Çeviri belleği indirimlerine dayalı olarak kaynak metnin azaltılmış kelime sayısı. Örneğin, bir metinde 1.000 kelime varsa ve bunların 400'ü için %75 çeviri belleği eşleşmesi varsa, ağırlıklı kelime sayısı 600 × 1 + 400 × 0,3 = 720 olacaktır (75% eşleşme için %70 indirim varsayılırsa). Bir projenin her eşleşme kategorisindeki kelime sayısına göre dağılımı, kullandığınız CAT aracına bağlı olarak bazen çeviri belleği istatistikleri, analiz istatistikleri, analiz raporu vb. olarak adlandırılır.
Smartcat'teki bir proje için örnek TM istatistikleri. En sağdaki sütundaki "ağırlıklı kelime" sayısına dikkat edin.
Kelime kelime çeviri
Kelime kelime çevirisine bakın.
Saat başına kelime sayısı / gün başına kelime sayısı
Verimlilik bölümüne bakın.
İş akışı
Çeviri proje yönetiminde, "iş akışı" terimi iki anlama gelir. Birincisi, tipik bir çeviri projesinde yer alan tüm aşamaların sırasını ifade eder. Örnek bir iş akışı, içerik yönetim sisteminden bir CAT aracına içerik çekmek, çevirmenleri atamak, tamamlanan çeviriyi CMS'ye geri göndermek ve çevirmenlere ödeme yapmak gibi adımları içerebilir. İkinci ve daha spesifik anlamında ise, "iş akışı" çevirinin kendisinin adımlarını ifade eder. Örnekler arasında yalnızca çeviri, makine çevirisi + sonrasındaki düzenleme veya çeviri + düzenleme + düzeltme sayılabilir. Smartcat gibi modern çeviri platformları, her projenin ihtiyaçlarına göre esnek iş akışı yapılandırmalarına olanak tanır.
Smartcat'te bir iş akışı yapılandırma.
Haber bültenimize abone ol




